Yolayrıcında kim keçir: yol vermə qaydaları və dairəvi hərəkət

Yaşıl işıqda sola və ya geriyə dönən sürücü qarşıdan düzünə və ya sağa gedən nəqliyyat vasitələrinə yol verməlidir. Yaşıl işıq "keç" demək deyil — dönmə üçün üstünlük vermir.

Svetoforun sarı və ya qırmızı siqnalı ilə eyni vaxtda əlavə bölmədə ox yanırsa, həmin ox istiqamətində gedən sürücü başqa istiqamətlərdən gələnlərə yol verməlidir.

5.53 nişanı ilə daimi sağa dönməyə icazə verilən yolayrıcında sağa dönən sürücü həm digər istiqamətlərdən gələnlərə, həm də hərəkətinə icazə verilmiş piyadalara yol verir.

Tramvay, siqnal eyni vaxtda hər ikisinə icazə verirsə, hərəkət istiqamətindən asılı olmayaraq üstünlüyə malikdir — istisna: qırmızı/sarı ilə birlikdə yanan əlavə ox istiqamətində gedən tramvay yol verməlidir.

İcazə siqnalı yanarkən yolayrıcına girmisinizsə, çıxışdakı svetoforun siqnalından asılı olmayaraq hərəkəti başa çatdırmalısınız — qalanlar sizə maneə törətməməlidir. Amma yolda stop-xətlər (5.33 nişanı) varsa, hər svetoforun siqnalı ayrıca əsas götürülür.

İcazə siqnalında da sürücü yolayrıcında hərəkəti başa çatdırmaqda olan nəqliyyat vasitələrinə və keçidi bitirməmiş piyadalara yol verir.

Eyni əhəmiyyətli olmayan yolların kəsişməsində ikinci dərəcəli yolla gedən sürücü baş yolla yaxınlaşanlara — **onların sonrakı hərəkət istiqamətindən asılı olmayaraq** — yol verməlidir. Baş yoldakı maşının dönmə siqnalı sizə üstünlük vermir.

Baş yol yolayrıcında istiqamətini dəyişirsə, baş yoldakı sürücülər öz aralarında "eyni əhəmiyyətli yollar" qaydasını tətbiq edir. İkinci dərəcəli yoldakılar da öz aralarında eyni qaydanı işlədir.

Eyni əhəmiyyətli yolların kəsişməsində relssiz nəqliyyat vasitəsinin sürücüsü sağdan yaxınlaşanlara yol verməlidir. Tramvay sürücüləri də öz aralarında bu qaydanı tətbiq edir.

Belə yolayrıclarında tramvay, hərəkət istiqamətindən asılı olmayaraq, relssiz nəqliyyat vasitələri qarşısında üstünlüyə malikdir.

Sola və ya geriyə dönərkən eyni əhəmiyyətli yolda qarşı tərəfdən düzünə və ya sağa gedənlərə yol verilir — yəni dönən həmişə güzəşt edən tərəfdir.

Yol nişanları ilə hərəkət üstünlüyü müəyyən edilməmişdirsə, dairəvi hərəkət təşkil olunmuş yolayrıcına daxil olan sürücü **dairədə hərəkət edən** nəqliyyat vasitələrinə yol verməlidir.

Şərtə diqqət yetirin: bu qayda nişan başqa üstünlük təyin etmədikdə işləyir. Yolayrıcında üstünlük nişanı varsa, əsas götürülən nişanın özüdür.

Dairəvi hərəkətli yolayrıcında ötmə, ötmənin ümumi yolayrıcı qadağasından açıq şəkildə istisna edilib (Maddə 51).

Qanunun tez-tez unudulan bəndi: sürücü yolun örtüyünün olub-olmadığını təyin edə bilmirsə (qaranlıq, palçıq, qar və s.) və üstünlük nişanları da yoxdursa, o, **özünü ikinci dərəcəli yolda hesab etməlidir**.

Yəni şübhə həmişə yol vermək istiqamətində həll olunur. Qışda və kənd yollarında bu bənd praktik olaraq ən çox işə düşən bənddir.

Yolayrıcını keçmə qaydalarının pozulması İXM 327.2-nin əhatəsindədir — 100 manat və 3 cərimə balı. Eyni maddə svetoforun və ya nizamlayıcının qadağanedici işarəsində hərəkəti davam etdirməyi də əhatə edir.

Yol nişanlarının və ya nişanlanma xətlərinin tələblərinə riayət edilməməsi — İXM 327.1 üzrə 40 manat. Üstünlük nişanları da bura daxildir.

Bu xətalar nəticəsində yüngül bədən xəsarəti yetirildikdə İXM 327.8: 200 manat və 5 bal.