Dönmə siqnalının nə vaxt verilib nə vaxt kəsilməsi, əl işarələri, kənar vəziyyət tutma, həyətdən çıxarkən yol vermə, geriyə dönmənin qadağan olduğu yerlər.
Sürücü hərəkətə başlamazdan, yerdəyişməzdən, dönməzdən, ötməzdən və dayanmazdan qabaq xarici işıq siqnalları ilə, bunlar olmadıqda və ya nasaz olduqda isə əl işarələri ilə siqnal verməlidir. Manevr təhlükəsiz olmalı və digərlərinə maneə yaratmamalıdır.
Siqnal manevrə başlamazdan əvvəl verilir və manevr qurtardıqdan sonra dərhal kəsilir (əl ilə verilən siqnal bilavasitə manevrə başlamazdan əvvəl qurtara bilər). Verilən siqnal digər iştirakçıları çaşdırmamalıdır.
🚨 Qanunun ən vacib cümləsi: "Siqnal verməsi sürücüyə üstünlük vermir və onu təhlükəsizlik tədbirləri görməkdən azad etmir." Yəni göstərici yandırmaq keçmək hüququ demək deyil.
Sola (geriyə) dönmə: yana uzadılmış sol qol, yaxud yana uzadılaraq düzbucaq şəkildə dirsəkdən yuxarı bükülmüş sağ qol.
Sağa dönmə: yana uzadılmış sağ qol, yaxud yana uzadılaraq düzbucaq şəklində dirsəkdən yuxarı bükülmüş sol qol.
Tormozlama: yuxarı qaldırılmış sol və ya sağ qol.
Bu işarələr göstəricilər nasaz olduqda avtomobil sürücüsü üçün də qüvvədədir — yalnız velosipedçilərə aid deyil.
Yola bitişik ərazidən (həyət, yaşayış massivi, avtomobil duracağı, yanacaqdoldurma məntəqəsi, müəssisə) yola çıxarkən sürücü yolda gedən nəqliyyat vasitələrinə və piyadalara yol verməlidir. Yoldan kənara çıxdıqda isə hərəkət yolunu kəsən piyadalara və velosipedçilərə.
Zolaq dəyişərkən (yerdəyişmə) sürücü hərəkət istiqamətini dəyişmədən eyni səmtə gedənlərə yol verməlidir. İki maşın eyni vaxtda yerdəyişmə edirsə — sağdakına yol verilir.
Yolayrıcından kənarda sola və ya geriyə dönərkən sürücü qarşıdan gələnlərə və eyni istiqamətdə gedən tramvaya yol verməlidir.
Ümumi qayda: trayektoriyalar kəsişdikdə və keçmə növbəliliyi qaydalarda göstərilmədikdə üstünlük sağ tərəfdən hərəkət edənindir.
Dairəvi hərəkət təşkil edilmiş yolayrıcında dönmə istisna olmaqla, sağa, sola və ya geriyə dönməzdən əvvəl sürücü həmin istiqamətdə hərəkət hissəsində müvafiq kənar vəziyyət tutmalıdır.
Solda hərəkət hissəsi ilə bir səviyyədə eyni istiqamətli tramvay yolları varsa və 5.8.1/5.8.2 nişanları başqa qayda müəyyən etmirsə, sola və geriyə dönmə həmin yollardan keçməklə edilir — tramvaya maneə yaratmadan.
Elə dönmək lazımdır ki, nəqliyyat vasitəsi kəsişmədən çıxarkən qarşıdan gələnin yoluna keçməsin. Sağa dönərkən hərəkət hissəsinin mümkün qədər sağ kənarına yaxın hərəkət edilir.
Nəqliyyat vasitəsi qabaritinə və ya başqa səbəbə görə kənar vəziyyət tutmaqla dönə bilmirsə, bu tələbdən kənara çıxmağa yalnız təhlükəsizlik təmin edildikdə və digərlərinə maneə yaranmadıqda yol verilir.
Geriyə dönmək qadağandır: piyada keçidlərində; tunellərdə; körpülərdə, estakadalarda və onların altında; dəmiryol keçidlərində; ən azı bir istiqamətdə yolun 100 metrdən az hissəsi görünən yerlərdə.
ℹ️ Qanunun bu siyahısında altıncı bənd də var, lakin sistemə yüklənmiş sənədin mətnində həmin bənd yarımçıq qalıb ("6) ümumi…"), ona görə burada yazılmır. Uydurmaqdansa boşluğu göstərmək düzgündür.
Geriyə hərəkətə o şərtlə icazə verilir ki, manevr təhlükəsiz olsun və digər iştirakçılara maneə yaratmasın. Lazım gəldikdə sürücü başqa şəxslərin köməyindən istifadə etməlidir.
Yolayrıclarında və geriyə dönmənin qadağan edildiyi bütün yerlərdə geriyə hərəkət də qadağandır.
Yolayrıcından kənarda geri dönərkən sol kənardan manevr üçün en kifayət etmirsə, sağ kənardan (yolun sağ qırağından) manevr etməyə yol verilir — bu zaman həm arxadan, həm qarşıdan gələnlərə yol verilir.
Tormozlama zolağı olduqda, hərəkət istiqamətini dəyişmək istəyən sürücü vaxtında həmin zolağa keçməli və sürəti yalnız orada azaltmalıdır — əsas zolaqda deyil.
Yola giriş yerində sürətləndirmə zolağı olduqda, sürücü həmin zolaqla getməli və yolla gedənlərə yol verərək qonşu zolağa keçməlidir.
Dairəvi hərəkət: yol nişanları ilə üstünlük müəyyən edilməyibsə, dairəyə daxil olan dairədəkilərə yol verir.
Əks istiqamətli hərəkət zolağına çıxmadan manevr etmə qaydalarının pozulması — İXM 327.1 üzrə 40 manat. Eyni maddə nəqliyyat vasitəsinin hərəkət hissələrində yerləşdirilməsi və ara məsafəsi qaydalarını da əhatə edir.
Əks istiqamətli hərəkət zolağına çıxmaqla manevr etmə, habelə yolayrıcını keçmə qaydalarının pozulması — İXM 327.2 üzrə 100 manat və 3 cərimə balı.
Birtərəfli hərəkət yolunda müəyyən edilmiş istiqamətin əksinə hərəkət — İXM 327.4 üzrə 150 manat və 4 bal.
Bu xətalar nəticəsində yüngül bədən xəsarəti yetirildikdə — İXM 327.8 üzrə 200 manat və 5 bal.
Xeyr. Qanun birbaşa deyir: siqnal verməsi sürücüyə üstünlük vermir və onu təhlükəsizlik tədbirləri görməkdən azad etmir.
Yerdəyişmə edən sürücü istiqamətini dəyişmədən eyni səmtə gedənlərə yol verməlidir. İki maşın eyni vaxtda yerdəyişmə edirsə, sağdakına yol verilir.
Piyada keçidlərində, tunellərdə, körpülərdə və estakadalarda (həmçinin onların altında), dəmiryol keçidlərində və ən azı bir istiqamətdə yolun 100 metrdən az hissəsi görünən yerlərdə. Bu yerlərdə geriyə hərəkət də qadağandır.
Yola bitişik ərazidən (həyət, duracaq, yanacaqdoldurma məntəqəsi və s.) yola çıxan sürücü həm yolda gedən nəqliyyat vasitələrinə, həm də piyadalara yol verməlidir.
Vaxtında tormozlama zolağına keçib sürəti yalnız orada azaltmalısınız — əsas hərəkət zolağında yavaşlamaq deyil.
Cavabınız yalnız bizə gedir — mətni harada düzəltmək lazım olduğunu göstərir.
Bu bölmə istifadəçilərin öz yazdıqlarıdır — qanun mətni deyil və hüquqi məsləhət deyil. Yuxarıdakı rəsmi məlumatla ziddiyyət görsəniz, rəsmi mətn üstündür.
Hələ təcrübə yazılmayıb. Bu vəziyyəti yaşamısınızsa, ilk siz yazın.