Sərxoş vəziyyətdə sürmək və müayinədən imtina: nə ilə nəticələnir
Sərxoş idarəetmə, təkrar hal və tibbi müayinədən imtinaya görə cərimələr, bal və inzibati həbs — İXM maddələri üzrə dəqiq rəqəmlərlə.
1. Sərxoş vəziyyətdə idarəetmə
İXM-in 333.1-ci maddəsinə əsasən, idarə etmək hüququ olan şəxs tərəfindən nəqliyyat vasitəsinin sərxoş vəziyyətdə idarə edilməsinə görə 400 manat cərimə tətbiq edilir və ya idarəetmə hüququ 6 aydan 1 ilədək məhdudlaşdırılır. Bu maddə həm də 5 cərimə balı yazır.
Alkoqoldan sərxoş halda idarəetmə üçün İXM 334.1 ayrıca 500 manat cərimə və ya 15 günədək inzibati həbs nəzərdə tutur.
2. Təkrar hal daha ağırdır
İXM 333.2 — həmin xəta bir il ərzində təkrarlandıqda hüquq 2 il məhdudlaşdırılmaqla 500 manat cərimə və ya 15 günədək inzibati həbs tətbiq edilir.
İXM 334.2 — alkoqoldan sərxoş idarəetmənin təkrarı üçün sanksiya artıq yalnız 15 gündən 1 ayadək inzibati həbsdir.
Yəni ikinci dəfə pul cəriməsi ilə qurtarmaya bilər.
3. Müayinədən imtina cəzasız qalmır
Tibbi müayinədən imtina etmək “sübut yoxdur” demək deyil — imtinanın özü ayrıca xətadır.
İXM 343.1 — idarə etmək hüququ olan şəxsin imtinasına görə 400 manat cərimə və ya hüququn 6 aydan 1 ilədək məhdudlaşdırılması, həmçinin 5 bal.
İXM 343.1-1 — imtina təkrarlandıqda hüquq 2 il məhdudlaşdırılmaqla 500 manat cərimə və ya 15 günədək həbs.
İXM 343.4 — idarə etmək hüququ olmayan şəxsin imtinası üçün 500 manat və ya 15 günədək inzibati həbs.
Diqqət edin: imtinanın sanksiyası sərxoş idarəetmənin sanksiyası ilə praktiki olaraq eynidir — yəni imtina etməklə heç nə qazanılmır.
4. Dövri tibbi müayinə ayrı məsələdir
İXM-in 344-cü maddəsi tibbi müayinədən keçməyən sürücülər tərəfindən nəqliyyat vasitələrinin idarə edilməsinə görə 30 manat cərimə nəzərdə tutur.
Bu, yolda aparılan sərxoşluq yoxlaması ilə eyni şey deyil — söhbət sürücü üçün müəyyən edilmiş dövri tibbi müayinədən gedir.
5. Bal tərəfi
333.1 və 343.1 maddələri 5 bal yazır — bu, İXM-dəki ən yüksək bal dərəcəsidir.
Bir il ərzində toplanan bal 20-yə çatdıqda idarəetmə hüququ 6 ay müddətinə məhdudlaşdırılır (İXM 327.7). Yəni bu maddələrdən dördü tək başına həddi doldurur.
Bu bələdçi nəyə əsaslanır
- İXM 333.1Sərxoş idarəetmə — 400 ₼ və ya 6 ay–1 il, 5 bal.
- İXM 333.2Təkrar — 2 il məhdudiyyət + 500 ₼ və ya 15 gün həbs.
- İXM 334.1Alkoqoldan sərxoş idarəetmə — 500 ₼ və ya 15 gün həbs.
- İXM 334.2Təkrar — 15 gündən 1 ayadək həbs.
- İXM 343.1Müayinədən imtina — 400 ₼ və ya 6 ay–1 il, 5 bal.
- İXM 343.4Hüququ olmayan şəxsin imtinası — 500 ₼ və ya həbs.
- İXM 344Dövri tibbi müayinədən keçməmə — 30 ₼.
- İXM 327.720 bal həddi və 6 aylıq məhdudiyyət.
Tez-tez verilən suallar
Sərxoş sürməyin cəriməsi nə qədərdir?
İXM 333.1 üzrə 400 manat və ya idarəetmə hüququnun 6 aydan 1 ilədək məhdudlaşdırılması, üstəgəl 5 cərimə balı. Alkoqoldan sərxoş halda idarəetmə üçün İXM 334.1 500 manat və ya 15 günədək həbs nəzərdə tutur.
Tibbi müayinədən imtina etsəm daha yüngül olar?
Xeyr. İmtina ayrıca xətadır və sanksiyası praktiki olaraq eynidir: İXM 343.1 üzrə 400 manat və ya 6 ay–1 il məhdudiyyət, üstəgəl 5 bal.
İkinci dəfə tutulsam nə olur?
Təkrar hal xeyli ağırdır: İXM 333.2 üzrə hüquq 2 il məhdudlaşdırılır və 500 manat cərimə və ya 15 günədək həbs tətbiq olunur; İXM 334.2 üzrə isə sanksiya yalnız 15 gündən 1 ayadək inzibati həbsdir.
5 bal nə deməkdir?
Bu, İXM-dəki ən yüksək bal dərəcəsidir. Bir il ərzində 20 bal toplandıqda sürücülük hüququ 6 ay məhdudlaşdırılır (İXM 327.7) — yəni belə dörd hal tək başına həddi doldurur.