Bütün bələdçilər
Bələdçi

Ötmə qaydaları: ötməzdən əvvəl nəyə əmin olmalısınız

Ötməyə başlamazdan əvvəlki üç şərt, sağdan ötmənin icazəli olduğu hal, ötmənin tam qadağan olduğu 6 yer və İXM 327 üzrə cərimələr.

ÖTMƏ5 bölmə6 mənbə

1. Ötməzdən əvvəl üç şeyə əmin olun

"Yol hərəkəti haqqında" Qanunun 51-ci maddəsi ötməni bir qərar kimi deyil, üç şərtin eyni anda ödənməsi kimi qurur.

Birincisi: girmək istədiyiniz zolaq ötmə üçün kifayət edəcək məsafədə boşdur və manevr qarşıdan gələnlərə maneə yaratmayacaq.

İkincisi: eyni zolaqda arxanızca gələn nəqliyyat vasitəsi artıq sizi ötməyə başlamayıb, qabaqdakı isə ötmə, sola dönmə və ya yerdəyişmə siqnalı vermir. Yəni həm arxaya, həm qabağa baxmaq lazımdır — yalnız qarşı zolağa deyil.

Üçüncüsü: qayıdacağınız zolaq kifayət edən məsafədə boşdur və iki nəqliyyat vasitəsinin nisbi sürəti ötməni kifayət qədər qısa müddətdə bitirməyə imkan verir. Bu şərt praktikada ən çox pozulan şərtdir — qarşı zolaq "boş görünür", amma sürət fərqi manevri uzadır.

2. Soldan, yoxsa sağdan?

Ümumi qayda: relssiz nəqliyyat vasitəsini yalnız sol tərəfdən ötməyə icazə verilir.

İstisna var və o, məcburidir: sürücüsü sola dönmə siqnalı verən və manevrə başlayan nəqliyyat vasitəsini **sağ tərəfdən** ötmək lazımdır.

Ötmənin sonunda (sağdan ötməyə icazə verilən hallar istisna) əvvəl tutduğunuz zolağa qayıtmalısınız. Eyni istiqamətdə iki və daha çox zolaq varsa və dərhal yenidən ötməli olacaqsınızsa, arxanızca daha yüksək sürətlə gələnlərə maneə yaratmamaq şərti ilə sol zolaqda qala bilərsiniz.

Sürəti artırmaqla və ya başqa hərəkətlərlə sizi ötən sürücüyə maneçilik törətmək ayrıca qadağandır.

3. Ötmənin qadağan olduğu yerlər

Nizamlanan yolayrıclarında — əks istiqamətli hərəkət zolağına keçməklə; nizamlanmayan yolayrıclarında isə baş yol olmayan yolla hərəkət etdikdə. (İstisnalar: dairəvi hərəkətli yolayrıcında ötmə, yanqoşqusu olmayan ikitəkərli nəqliyyat vasitələrini ötmə və icazə verilmiş sağdan ötmə.)

Piyada keçidlərində — piyadalar olduqda.

Dəmiryol keçidlərində və onlara **100 metrdən az** qaldıqda.

Ötən və ya yanından keçən nəqliyyat vasitəsini ötmək qadağandır — yəni "ikiqat ötmə" olmaz.

Yoxuşun axırında və yolun məhdudiyyətli görünüşlü digər sahələrində — əks istiqamətli zolağa çıxmaqla.

Tunellərdə.

4. Ötməni asanlaşdırmaq da vəzifədir

Yaşayış məntəqələrindən kənarda asta gedən və ya iriqabaritli nəqliyyat vasitəsini ötmək çətinləşdikdə, həmin sürücü nəqliyyat vasitəsini mümkün qədər sağa çəkməli, lazım gəldikdə isə arxasında yığılmış nəqliyyat vasitələrini buraxmalıdır.

Qarşılıqlı keçmə çətinləşdikdə: hansı sürücünün tərəfində maneə varsa, yol verməli olan odur. 1.13 və 1.14 nişanları ilə işarələnmiş yerlərdə isə enişlə aşağı gedən, yoxuşla yuxarı gedənə yol verir.

Ötmə niyyəti barədə xəbərdarlıq: yaşayış məntəqələrindən kənarda səs siqnalı verilə bilər. Səs əvəzinə (və ya onunla birlikdə) işıq siqnalı da olar — gündüz faraların qısamüddətli yandırılıb-söndürülməsi, gecə yaxın işığın dəfələrlə uzağa keçirilməsi.

5. Cərimələr

Əks istiqamətli hərəkət zolağına **çıxmadan** ötmə və ya manevr qaydalarının pozulması — İXM 327.1 üzrə 40 manat.

Əks istiqamətli hərəkət zolağına **çıxmaqla** ötmə və ya manevr qaydalarının pozulması — İXM 327.2 üzrə 100 manat və 3 cərimə balı. Fərq bir zolaqdır, cərimə isə iki dəfədən çox artır.

Birtərəfli hərəkət yolunda müəyyən edilmiş istiqamətin əksinə hərəkət — İXM 327.4 üzrə 150 manat və 4 bal.

Bu xətalar nəticəsində zərər çəkmiş şəxsin sağlamlığına yüngül bədən xəsarəti yetirildikdə İXM 327.8 tətbiq olunur: 200 manat və 5 bal.

Bu bələdçi nəyə əsaslanır

  • "Yol hərəkəti haqqında" Qanun, Maddə 51Ötmə və qarşılıqlı keçmə — üç şərt, sağdan ötmə istisnası, qadağan olunan 6 hal.
  • "Yol hərəkəti haqqında" Qanun, Maddə 73Ötmə barədə səs və işıq siqnalı ilə xəbərdarlıq.
  • İXM 327.1Əks zolağa çıxmadan ötmə pozuntusu — 40 ₼.
  • İXM 327.2Əks zolağa çıxmaqla ötmə pozuntusu — 100 ₼, 3 bal.
  • İXM 327.4Birtərəfli yolda əks istiqamət — 150 ₼, 4 bal.
  • İXM 327.8Yüngül bədən xəsarəti ilə nəticələndikdə — 200 ₼, 5 bal.

Tez-tez verilən suallar

Sağdan ötmək olar?

Ümumi qayda soldan ötməkdir. Amma sürücüsü sola dönmə siqnalı verən və manevrə başlayan nəqliyyat vasitəsini sağ tərəfdən ötmək lazımdır — bu, istisna deyil, tələbdir.

Dəmiryol keçidinə nə qədər yaxın ötmək qadağandır?

Dəmiryol keçidlərinin özündə və onlara 100 metrdən az qaldıqda ötmə qadağandır.

Əks zolağa çıxmaqla ötmənin cəriməsi nə qədərdir?

İXM 327.2 üzrə 100 manat və 3 cərimə balı. Əks zolağa çıxmadan törədilən ötmə/manevr pozuntusu isə İXM 327.1 üzrə 40 manatdır.

Məni ötən maşına sürəti artırmaqla mane olmaq olar?

Xeyr. Hərəkət sürətini artırmaqla və ya başqa hərəkətlərlə ötən nəqliyyat vasitəsinin sürücüsünə maneçilik törətmək qaydalarla birbaşa qadağandır.

Bu bələdçi ümumi məlumatlandırma məqsədi daşıyır və hüquqi/tibbi məsləhət deyil. Konkret vəziyyətdə müvafiq quruma müraciət edin.