Bütün bələdçilər
Bələdçi

Faralar: nə vaxt yaxın, nə vaxt uzaq işıq, duman faraları və səs siqnalı

Uzaq işığın yaxına keçirilməli olduğu hallar, 150 metr qaydası, gündüz yaxın işıq tələb olunan nəqliyyat vasitələri, duman faraları və səs siqnalının icazəli halları.

İŞIQLAR6 bölmə4 mənbə

1. Uzaq işıq nə vaxt yaxına keçirilməlidir

Yaşayış məntəqələrində yol kifayət qədər işıqlandırıldıqda; yaşayış məntəqələrindən kənarda isə hərəkət hissəsi yol boyu işıqlanıbsa və bu işıqlandırma sürücüyə kifayət qədər məsafədə görmə imkanı verirsə.

Qarşıdan gələn nəqliyyat vasitəsinə **azı 150 metr** qalmışsa — sürücünün gözlərini qamaşdırmamaq üçün.

Yol hərəkətinin digər iştirakçılarının gözlərini qamaşdıra biləcək **hər hansı digər halda**.

🚨 **Gözünüz qamaşdıqda nə etməli:** qəza işıq siqnalını qoşmalı və **hərəkət zolağını dəyişmədən**, sürəti azaltmaqla nəqliyyat vasitəsini dayandırmalısınız. Zolaq dəyişmək bu anda qadağandır.

İrəlidə gedən nəqliyyat vasitəsindən yaxın məsafədə hərəkət edərkən, ötməzdən əvvəl qısa müddətə uzaq işığı yandırmaqla xəbərdarlıq siqnalı vermək olar.

2. Gündüz də yaxın işıq tələb olunanlar

Sutkanın işıqlı vaxtında hərəkət edərkən aşağıdakılarda faranın **yaxın işıqları yandırılmalıdır**:

Motosiklet və mopedlərdə.

**Uşaq dəstələrini daşıyan** avtobus və mikroavtobuslarda.

Mütəşəkkil nəqliyyat dəstəsində hərəkət edən nəqliyyat vasitələrində.

**Digər nəqliyyat vasitələrini yedəyə alan** nəqliyyat vasitələrində.

Təhlükəli, ağır çəkili və iri qabaritli yük daşıyanlarda.

Xüsusi ayrılmış zolaqla nəqliyyat axınına qarşı hərəkət edən ümumi istifadə nəqliyyatında.

3. Duman faraları və arxa duman fənərləri

Duman faralarından istifadə oluna bilər: məhdudiyyətli görünmə şəraitində — həm ayrıca, həm də yaxın/uzaq işıqla birlikdə; sutkanın qaranlıq vaxtı yolun işıqlandırılmamış sahələrində — yaxın və uzaq işıqla birlikdə; yuxarıdakı "gündüz yaxın işıq" hallarında isə yaxın işığın **əvəzinə**.

**Arxa duman fənərlərindən yalnız məhdudiyyətli görünmə şəraitində** istifadə edilə bilər. Onları **stop-siqnallara qoşmaq qadağandır**.

Projektor-fara və axtarıcı-faradan yalnız yaşayış məntəqələrindən kənarda və qarşıdan nəqliyyat vasitəsi gəlmədikdə istifadə etmək olar. Yaşayış məntəqələrində belə faralardan yalnız operativ və xüsusi xidmət nəqliyyat vasitələrinin sürücüləri xidməti tapşırıq zamanı istifadə edə bilər.

4. Dayanarkən və durarkən

Sutkanın qaranlıq vaxtı yolun işıqlandırılmayan sahəsində, habelə məhdudiyyətli görünmə şəraitində dayanarkən və durarkən nəqliyyat vasitəsində **qabarit və ya dayanacaq işıqları yandırılmalıdır**.

Qabarit işıqları nasazdırsa, nəqliyyat vasitəsi **yoldan kənara çıxarılmalı**, bu mümkün deyilsə qəza dayanma nişanı ilə işarələnməlidir.

İşıqsız durmağa icazə verilən hallar: işıqlandırılmış yollarda maşın kifayət qədər məsafədən aydın göründükdə; hərəkət hissəsinin kənarından aralı saxlandıqda; akkumulyatorla təchiz olunmamış motosikletlər yaşayış məntəqəsində hərəkət hissəsinin qırağında saxlandıqda; yaşayış məntəqələrində hərəkət gərginliyi az olan küçələrdə.

"Avtoqatar" tanınma nişanı avtoqatar hərəkət etdiyi müddətdə, sutkanın qaranlıq vaxtı və məhdudiyyətli görünmə şəraitində isə həm də dayandığı və durduğu müddətdə yanmalıdır.

5. Səs siqnalı: yalnız iki halda

Səs siqnallarından **yalnız** aşağıdakı hallarda istifadə oluna bilər:

Yaşayış məntəqələrindən **kənarda** ötmə niyyəti barədə başqa sürücüləri xəbərdar etmək üçün zəruri olan hallarda.

Yol-nəqliyyat hadisəsinin qarşısını almaq üçün.

Yəni şəhər içində siqnal çalmaq yalnız qəzanın qarşısını almaq üçündür — səbirsizlik səbəb deyil.

Ötmə barədə xəbərdarlıq üçün səs əvəzinə (və ya onunla birlikdə) işıq siqnalı verilə bilər: gündüz faraların qısamüddətli yandırılıb-söndürülməsi, gecə yaxın işığın dəfələrlə uzağa keçirilməsi.

6. Cərimələr

İşıq cihazlarından və səs siqnallarından istifadə qaydalarının pozulması — İXM 329.3 üzrə **30 manat**.

Xarici işıq cihazları, şüşə silgəcləri və ya digər ünsürləri nasaz olan maşının istismarı — İXM 342.5 üzrə **50 manat**.

Müvafiq icazə olmadan xüsusi çoxavazlı səs və ya sayrışan işıq siqnalları quraşdırmaq, operativ nəqliyyat vasitəsi sxemi çəkmək, dövlət nişanının görünüşünü çətinləşdirən örtük asmaq, antiradar istifadə etmək — İXM 342.9 üzrə **predmet müsadirə edilməklə 500 manatdan 800 manatadək**. Bu, işıq/siqnal bloklarındakı ən ağır maddədir.

Bu bələdçi nəyə əsaslanır

  • "Yol hərəkəti haqqında" Qanun, Maddə 73Səs siqnalları və xarici işıq cihazları — 150 metr qaydası, gündüz yaxın işıq siyahısı, duman faraları, durarkən işıqlar, səs siqnalının 2 halı.
  • İXM 329.3İşıq və səs siqnalı qaydalarının pozulması — 30 ₼.
  • İXM 342.5Nasaz işıq cihazları və silgəclər — 50 ₼.
  • İXM 342.9İcazəsiz siqnal quraşdırma, antiradar — müsadirə + 500–800 ₼.

Tez-tez verilən suallar

Uzaq işığı qarşıdan gələnə neçə metr qalmış söndürməliyəm?

Qarşıdan gələn nəqliyyat vasitəsinə azı 150 metr qalmışsa uzaq işıq yaxın işığa keçirilməlidir.

Gözüm qamaşdıqda nə etməliyəm?

Qəza işıq siqnalını qoşmalı və hərəkət zolağını dəyişmədən, sürəti azaltmaqla nəqliyyat vasitəsini dayandırmalısınız. Zolaq dəyişmək bu anda qadağandır.

Gündüz faraları yandırmaq məcburidirmi?

Bütün maşınlar üçün yox. Motosiklet və mopedlərdə, uşaq dəstəsi daşıyan avtobus və mikroavtobuslarda, mütəşəkkil dəstədə gedənlərdə, yedəyə alanlarda, təhlükəli/ağır/iri qabaritli yük daşıyanlarda və axına qarşı ayrılmış zolaqla gedən ümumi istifadə nəqliyyatında gündüz də yaxın işıq yandırılmalıdır.

Şəhərdə siqnal çalmaq olar?

Yalnız yol-nəqliyyat hadisəsinin qarşısını almaq üçün. Ötmə xəbərdarlığı məqsədilə səs siqnalı yalnız yaşayış məntəqələrindən kənarda icazəlidir.

Arxa duman fənərini nə vaxt yandırmaq olar?

Yalnız məhdudiyyətli görünmə şəraitində. Arxa duman fənərlərini stop-siqnallara qoşmaq qadağandır.

Antiradar istifadəsinə görə nə olur?

İXM 342.9 üzrə predmet müsadirə edilməklə 500 manatdan 800 manatadək cərimə tətbiq olunur.

Bu bələdçi ümumi məlumatlandırma məqsədi daşıyır və hüquqi/tibbi məsləhət deyil. Konkret vəziyyətdə müvafiq quruma müraciət edin.